നിങ്ങളുടെ മുന്നിൽ ഒരാൾ കുഴഞ്ഞുവീണാൽ എന്തുചെയ്യണം? ബേസിക് ലൈഫ് സപ്പോർട്ടിനെക്കുറിച്ച് അറിയേണ്ടതെല്ലാം

ഓണത്തിന്റെ ഹാങ്ങോവറിൽ ആയിരിക്കാം നമ്മളെല്ലാം, പക്ഷേ ഒരാളെ നഷ്ടപ്പെട്ട ഒരു കുടുംബത്തിന്റെ വേദന നമ്മുടെ മനസ്സിൽ ഇപ്പോഴും ഒരു നീറ്റലായി അവശേഷിക്കുന്നു. കേരള നിയമസഭയിലെ ഒരു ജീവനക്കാരൻ നൃത്തം ചെയ്യുന്നതിനിടെ പെട്ടെന്ന് കുഴഞ്ഞുവീണ് മരണപ്പെട്ടതിൻെറ ദൃശ്യങ്ങൾ നാം കണ്ടതാണ്. അദ്ദേഹത്തിന് പെട്ടെന്ന് ഹൃദയാഘാതം ഉണ്ടായതായിരുന്നു.

അവിടെയുണ്ടായിരുന്നവർക്ക് ഒരു അടിസ്ഥാന ജീവൻരക്ഷാ മാർഗ്ഗം (Basic life support) അറിയാമായിരുന്നെങ്കിൽ ആ ജീവൻ ഒരുപക്ഷേ രക്ഷിക്കാമായിരുന്നു. ഇത് ഹാൻഡ്സ്-ഓൺ സിപിആറിൻ്റെ (Hands-only CPR) പ്രാധാന്യം നമ്മളെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. നമ്മുടെ വീട്ടിലോ അല്ലെങ്കിൽ നമുക്കാണ് ഇങ്ങനെ സംഭവിച്ചതെങ്കിലോ, ചുറ്റുമുള്ളവർക്ക് ഹാൻഡ്സ്-ഓൺ സിപിആർ അറിയാമായിരുന്നെങ്കിൽ എന്ന് സങ്കൽപ്പിച്ച് നോക്കൂ.

സിപിആർ അഥവാ കാർഡിയോ പൾമണറി റെസസിറ്റേഷൻ (Cardio Pulmonary Resuscitation) ഓരോ പൗരനും അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ടത് വളരെ പ്രധാനമാണ്. നിങ്ങളുടെ മുന്നിൽ ഒരാൾ റോഡിലോ മറ്റെവിടെയെങ്കിലുമോ കുഴഞ്ഞുവീണാൽ നിങ്ങൾ എന്തുചെയ്യണം?
ഒന്നാമതായി, പരിഭ്രാന്തരാകാതിരിക്കുക. ആ നിമിഷം നിങ്ങൾ ഒരു ഹീറോ ആണ്.

1.പരിഭ്രാന്തരാകരുത്.

2.രോഗിയുടെ അടുത്തേക്ക് ഓടിച്ചെല്ലുമ്പോൾ, ആദ്യം നിങ്ങളുടെ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുക. രോഗിയും ചുറ്റുമുള്ളവരും സുരക്ഷിതരാണോ എന്നും ശ്രദ്ധിക്കുക. ഇല്ലെങ്കിൽ, ആ സ്ഥലം സുരക്ഷിതമാക്കുക.

3.രോഗിയുടെ തോളിൽ ഉച്ചത്തിൽ തട്ടി "ഹലോ, നിങ്ങൾക്ക് കുഴപ്പമൊന്നുമില്ലല്ലോ?" എന്ന് ഉറക്കെ വിളിക്കുക.

4.പ്രതികരണമൊന്നുമില്ലെങ്കിൽ, സഹായത്തിനായി ആരെയെങ്കിലും വിളിക്കുക. ചുറ്റുമുള്ളവരെ വിളിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ തനിച്ച് ആണെങ്കിൽ ഫോണെടുത്ത് സ്പീക്കർ മോഡിലിട്ട് സഹായം തേടുക.

5.പൾസും ശ്വാസമെടുക്കുന്നുണ്ടോ എന്നും പരിശോധിക്കുക.

ഇത് എങ്ങനെ പരിശോധിക്കണമെന്ന് അറിയില്ലെങ്കിൽ, രോഗി പ്രതികരിക്കുന്നില്ലെന്നും ശ്വാസം എടുക്കുന്നില്ലെന്നും നിങ്ങൾക്ക് തോന്നിയാൽ, ഉടൻ തന്നെ സഹായം തേടുകയും സിപിആർ ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുക.

6.സിപിആർ ആരംഭിക്കുക - 30 തവണ നെഞ്ചിൽ അമർത്തുകയും രണ്ട് തവണ വായിലേക്ക് ഊതുകയും ചെയ്യുക. വായിലേക്ക് ഊതാൻ അറിയില്ലെങ്കിൽ, നെഞ്ചിൽ അമർത്തുന്നതിന് കൂടുതൽ ഊന്നൽ നൽകുക. ഇത് ഹാൻഡ്സ്-ഓൺ സിപിആറിൻ്റെ പ്രാധാന്യം കാണിക്കുന്നു.

എങ്ങനെയാണ് സിപിആർ നൽകേണ്ടത്?
സ്റ്റെർണം എന്ന നെഞ്ചെല്ലിന്റെ ഏറ്റവും താഴെയുള്ള ഭാഗമായ സിഫിസ്റ്റെർണത്തിന് ഏകദേശം രണ്ട് സെന്റിമീറ്റർ മുകളിലായി നിങ്ങളുടെ രണ്ട് കൈകളും വെച്ച് സിപിആർ ആരംഭിക്കുക.

• മിനിറ്റിൽ 100-120 തവണ എന്ന നിരക്കിൽ അമർത്തുക. ഓരോ അമർത്തലിനും 5 സെന്റിമീറ്റർ ആഴം നൽകുക.
• ഇടക്ക് വെച്ച് നിർത്താതിരിക്കാൻ ശ്രമിക്കുക.
• ഓരോ തവണ നെഞ്ചിൽ അമർത്തുമ്പോഴും നെഞ്ച് പൂർണ്ണമായും ഉയർന്നു വരുന്നുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കുക.

തുടർച്ചയായി സിപിആർ ചെയ്തുകൊണ്ട് തന്നെ രോഗിയെ ആശുപത്രിയിൽ എത്തിക്കുക. നിങ്ങളുടെ ഈ പ്രവൃത്തി രോഗിക്ക് ആശുപത്രിയിൽ എത്തിയാൽ മെച്ചപ്പെട്ട ചികിത്സ ലഭിക്കാൻ സഹായിക്കും, ഒരു ജീവൻ രക്ഷിക്കാനും കഴിഞ്ഞേക്കാം.

വീട്ടിലെ അടിയന്തര വൈദ്യസഹായ സാഹചര്യങ്ങളിലും ഒരിക്കലും പരിഭ്രാന്തരാകാതിരിക്കുക. "ടൈം ഈസ് മസിൽ" അല്ലെങ്കിൽ "ടൈം ഈസ് ബ്രെയിൻ" എന്ന് നമ്മളിൽ എത്രപേർക്ക് അറിയാം? സമയത്തിന് ഇവിടെ വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്.

1) നെഞ്ചുവേദന (Chest Pain)
ലക്ഷണങ്ങൾ: ചിലപ്പോൾ ഇത് വളരെ കഠിനമായ വേദനയായിരിക്കും, എന്നാൽ പ്രമേഹരോഗികൾക്ക് വേദനയില്ലാതെ മറ്റ് ലക്ഷണങ്ങൾ മാത്രമായിരിക്കാം. വേദന ഇടതു കൈയിലേക്കോ കഴുത്തിലേക്കോ വ്യാപിക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന് ശ്രദ്ധിക്കുക. ചിലപ്പോൾ ഇത് നെഞ്ചെരിച്ചിലായി (heart burns) അനുഭവപ്പെടാം. രോഗിക്ക് വല്ലാതെ വിയർക്കുന്നുണ്ടോ എന്നും പരിശോധിക്കുക. ഇങ്ങനെയെന്തെങ്കിലും ശ്രദ്ധയിൽപ്പെട്ടാൽ ഉടൻതന്നെ വൈദ്യസഹായം തേടുക.

2) സ്ട്രോക്ക് (Stroke)

"B E F A S T" എന്ന വാക്കിലൂടെ ഇതിന്റെ ലക്ഷണങ്ങൾ ഓർക്കാം:

• B - Balance (ബാലൻസ്): നടക്കുമ്പോൾ ബാലൻസ് നഷ്ടപ്പെടുന്നുണ്ടോ എന്ന് പരിശോധിക്കുക.
• E - Eyes (കണ്ണുകൾ): കാഴ്ചയ്ക്ക് മങ്ങലുണ്ടോ എന്ന് നോക്കുക.
• F - Face (മുഖം): മുഖം ഒരു വശത്തേക്ക് കോടിപ്പോകുന്നുണ്ടോ എന്ന് പരിശോധിക്കുക.
• A - Arm (കൈകൾ): കൈകൾ തളർന്നുപോകുന്നുണ്ടോ എന്ന് നോക്കുക.
• S - Speech (സംസാരം): സംസാരത്തിന് വ്യക്തതക്കുറവുണ്ടോ എന്ന് ശ്രദ്ധിക്കുക.
• T - Time (സമയം): ഈ ലക്ഷണങ്ങൾ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെട്ടാൽ ഉടൻതന്നെ ആശുപത്രിയിലെത്തിക്കുക. സമയത്തിന് ഇവിടെ വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്.

ഈ രണ്ട് സാഹചര്യങ്ങളും അതീവ ഗുരുതരമായ അടിയന്തര സാഹചര്യങ്ങളാണ്. കാർഡിയോളജി/ന്യൂറോളജി ചികിത്സ ലഭ്യമായ ആശുപത്രികളിൽ എത്രയും വേഗം എത്തിച്ചേരാൻ ശ്രമിക്കുക.

3) അപസ്മാരം (Seizures)

• പരിഭ്രാന്തരാകരുത്.
• രോഗിയെ ഇടതുവശം ചെരിച്ചു കിടത്തുക.
• രോഗിയെ മുറുകെ പിടിക്കാതിരിക്കുക.
• അപസ്മാരം എത്രനേരം നീണ്ടുനിന്നു എന്ന് സമയം നോക്കി രേഖപ്പെടുത്തുക.
• രോഗിയുടെ കയ്യിൽ ഇരുമ്പ് താക്കോലോ പോലുള്ള സാധനങ്ങൾ വെച്ചുകൊടുക്കാതിരിക്കുക.
• രോഗിയുടെ വായിൽ സ്പൂൺ പോലുള്ള വസ്തുക്കൾ തിരുകിക്കയറ്റാതിരിക്കുക. ഈ കാര്യങ്ങൾ രോഗിക്ക് കൂടുതൽ പരിക്കുണ്ടാക്കും. അപസ്മാരം നിയന്ത്രിക്കപ്പെട്ടുകഴിഞ്ഞാൽ ഉടൻതന്നെ അടുത്തുള്ള ആശുപത്രിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുക.

4) നായയുടെ കടിയേറ്റാൽ (Dog Bite)
ഈയിടെയായി നായയുടെ കടിയേറ്റ് മരണമടഞ്ഞ കേസുകൾ ധാരാളമായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നുണ്ട്.

• മുറിവ് സോപ്പും ഒഴുകുന്ന വെള്ളവും ഉപയോഗിച്ച് 15-20 മിനിറ്റോളം നന്നായി കഴുകുക.
• വാക്സിനേഷനും ഇമ്യൂണോഗ്ലോബുലിനും എടുക്കുന്നതിനായി ഉടൻതന്നെ വൈദ്യസഹായം തേടുക.

5) പാമ്പുകടിയേറ്റാൽ (Snake Bite)

• ആദ്യം പരിഭ്രാന്തരാകാതിരിക്കുക.
• കടിയേറ്റതിന് മുകളിലായി മുറുകെ കെട്ടിവയ്ക്കാതിരിക്കുക.
• കടിയേറ്റ ഭാഗം അടയാളപ്പെടുത്തുക.
• കടിയേറ്റ കൈയോ കാലോ അനക്കാതെ വെക്കുക.
• പാമ്പ് വിഷത്തിനെതിരെയുള്ള മരുന്ന് ലഭ്യമായ അടുത്തുള്ള ആശുപത്രിയിലേക്ക് രോഗിയെ എത്തിക്കുക.

6) മൂക്കിൽ നിന്ന് രക്തസ്രാവം (Nasal Bleed)

• പരിഭ്രാന്തരാകരുത്.
• മൂക്ക് 20 മിനിറ്റോളം മുറുകെ പിടിച്ചുകൊണ്ട് ചെറുതായി മുന്നോട്ട് കുനിഞ്ഞിരിക്കുക.
• മിക്ക രക്തസ്രാവങ്ങളും തനിയെ നിൽക്കും.
• രക്തസ്രാവം നിലയ്ക്കുന്നില്ലെങ്കിൽ വൈദ്യസഹായം തേടുക.

7) മുറിവുകൾ (Cut Wound)

• മുറിവിൽ നിന്ന് രക്തസ്രാവമുണ്ടെങ്കിൽ വൃത്തിയുള്ള തുണികൊണ്ട് അമർത്തിപ്പിടിക്കുക.
• സോപ്പും ഒഴുകുന്ന വെള്ളവും ഉപയോഗിച്ച് മുറിവ് നന്നായി കഴുകുക.
• മുറിവേറ്റ ഭാഗം ഉയർത്തിപ്പിടിക്കുക.
• മുറിവ് കഴുകിയ ശേഷം ആന്റിസെപ്റ്റിക് പുരട്ടുക.

8) ഒടിവോ ചതവോ (Long Bone Deformity or Fracture)

• പരിഭ്രാന്തരാകാതിരിക്കുക.
• ഒടിഞ്ഞ ഭാഗം അനങ്ങാതെ വെച്ച് (സ്പ്ലിൻ്റിങ് ചെയ്ത്) സുരക്ഷിതമാക്കുക. ഒരു സ്കെയിലോ, കാർഡ്ബോർഡോ, മരപ്പലകയോ ഇതിനായി ഉപയോഗിക്കാം.
• ഇത് വേദന കുറയ്ക്കാൻ സഹായിക്കും.
• ഉടൻ വൈദ്യസഹായം തേടുക അല്ലെങ്കിൽ അടുത്തുള്ള ആശുപത്രിയിൽ പോകുക.‌

(ബേബി മെമ്മോറിയൽ ഹോസ്പിറ്റൽ വടകര, എമർജൻസി വിഭാഗം ടീം ലീഡാണ് ലേഖകൻ)

കൂടുതല്‍ ഫീച്ചറുകള്‍ വായിക്കാന്‍ ഗൃഹലക്ഷ്മി വാട്സാപ്പ് ഗ്രൂപ്പില്‍ അംഗമാകൂ:https://mbi.page.link/grihalakshmi